Khi nhắc đến thận, đa số cô chú anh chị chỉ nghĩ đến chuyện đi tiểu hay bệnh thận trên phim ảnh. Nhưng trong y học cổ truyền, thận còn liên quan đến sức bền, tinh lực, xương khớp, trí nhớ và cả tinh thần.

Bác sĩ Long thường ví thận như “bình ắc quy” của cơ thể. Khi nguồn năng lượng này yếu đi, cô chú anh chị rất dễ gặp tình trạng mệt mỏi kéo dài, lưng gối nặng nề, sinh lý suy giảm, ngủ không sâu, sáng dậy thấy người uể oải dù ngủ đủ giờ.

Dấu hiệu cơ thể đang “kêu cứu”

Một số biểu hiện mà bác sĩ Long hay gặp ở cô chú anh chị có vấn đề về thận khí gồm:

• Thường xuyên mỏi lưng, đầu gối yếu, đứng lâu hay ngồi lâu đều khó chịu.
• Dễ sợ lạnh tay chân, nhất là về đêm hoặc khi ngồi điều hòa lâu.
• Tinh thần thiếu tập trung, hay quên việc vừa mới nói hoặc mới làm.
• Ngủ không sâu, hay trằn trọc, có khi nửa đêm tỉnh dậy khó ngủ lại.
• Sức lực giảm, làm chút việc đã thấy hụt hơi, không còn dẻo dai như trước.

Trong bức tranh đó, các thực phẩm có tính hỗ trợ nuôi dưỡng thận khí như vừng đen được xem là nguồn “nhiên liệu” bổ sung nhẹ nhàng, có thể giúp cải thiện dần dần khi kết hợp cùng ăn uống, vận động và nghỉ ngơi hợp lý.

Giấc ngủ và đồng hồ sinh học

Đồng hồ sinh học là cơ chế tự nhiên giúp cơ thể biết khi nào nên thức, khi nào nên ngủ. Nếu cô chú anh chị thường xuyên thức khuya, ăn uống thất thường, sử dụng cà phê hoặc điện thoại quá muộn, đồng hồ này sẽ bị rối loạn.

Khi đó, dù có dùng thêm bất kỳ món ăn, bài thuốc hỗ trợ nào, hiệu quả cũng sẽ bị giảm đi rất nhiều. Vì vậy, bên cạnh việc sử dụng vừng đen, bác sĩ Long luôn nhắc:

• Cố gắng đi ngủ vào khung giờ cố định mỗi ngày.
• Giảm ánh sáng mạnh và hạn chế thiết bị điện tử ít nhất ba mươi phút trước khi ngủ.
• Không để bụng quá đói hoặc quá no trước giờ đi ngủ.

Giấc ngủ là “liều thuốc” miễn phí mà cơ thể tặng cho cô chú anh chị mỗi ngày. Vừng đen chỉ là một phần nhỏ trong bức tranh lớn đó.

Vừng đen và chất lượng giấc ngủ

Nhiều cô chú anh chị chỉ để ý giấc ngủ ở số giờ, mà quên mất chất lượng mới là yếu tố quyết định. Có người ngủ 7 tiếng nhưng vẫn dậy trong trạng thái nặng đầu, mệt mỏi. Có người ngủ 5 tiếng nhưng dậy lại rất tỉnh táo, nhẹ nhàng.

Từ góc nhìn của bác sĩ Long, giấc ngủ sâu phụ thuộc vào 3 yếu tố:

• Hệ thần kinh được thư giãn, không bị kích thích quá mức trước khi ngủ.
• Hệ tiêu hóa hoạt động vừa phải, không quá nặng nề cũng không quá trống rỗng.
• Khí huyết lưu thông đều, không bị “tắc nghẽn” do căng thẳng, lạnh hoặc ăn uống thất thường.

Vừng đen là thực phẩm giàu năng lượng và dưỡng chất, khi dùng đúng cách có thể giúp cơ thể bớt rối loạn vì những bữa ăn thất thường, từ đó gián tiếp hỗ trợ giấc ngủ. Khi đường ruột hoạt động êm, tâm trạng nhẹ hơn, cơ thể thường dễ bước vào giấc ngủ sâu.

Bác sĩ Long vẫn hay nói đùa: “Gừng là người bạn ấm, mật ong là người bạn ngọt, muối là người bạn sâu – ba người này gặp vừng đen thì đúng là một hội bạn vàng cho sức khỏe!”

Cách làm bài thuốc “vừng đen – gừng – muối – mật ong”

Cách làm cực kỳ đơn giản, cô chú anh chị có thể thực hiện ngay tại nhà:

1. Rang 400g vừng đen trên chảo nhỏ lửa, đảo đều cho thơm.
2. Khi gần chín, cho thêm 20g gừng sợi và 5g muối biển, đảo thêm 2–3 phút.
3. Cho hỗn hợp vào hũ thủy tinh sạch, thêm 1 lít mật ong nguyên chất, khuấy đều, đậy kín.
4. Ngâm khoảng 7 ngày là dùng được.

Cách sử dụng: Mỗi ngày dùng 2 lần:

• Buổi sáng: Trước bữa ăn 30 phút, lấy 1 thìa canh đầy (~15g), ăn trực tiếp hoặc pha với nước ấm.
• Buổi tối: Sau khi ăn khoảng 1 giờ, dùng 1 thìa canh nữa – giúp thư giãn thần kinh, dễ ngủ.

Ai không quen vị ngọt có thể pha loãng hơn một chút, nhưng nhớ đừng bỏ muối nhé – vì muối chính là “chìa khóa” dẫn thuốc về thận.

Đưa vừng đen vào bữa ăn hằng ngày

Ngoài dạng đã được chế biến sẵn, cô chú anh chị có thể linh hoạt đưa vừng đen vào bữa ăn để tăng sự đa dạng. Bác sĩ Long thường gợi ý:

• Rắc một ít vừng đã rang lên cháo, súp hoặc canh để tăng hương vị.
• Trộn cùng rau luộc, salad kiểu Việt để món ăn thơm và bùi hơn.
• Kết hợp cùng các loại ngũ cốc khác trong bữa sáng cho những cô chú anh chị bận rộn.

Cách dùng này phù hợp với những ai không quen với vị ngọt đậm hoặc không tiện sử dụng dạng chế phẩm có mật ong. Mỗi ngày chỉ cần một lượng vừa phải, duy trì đều, cơ thể sẽ dần thích nghi và hấp thu tốt hơn.

Lưu ý an toàn khi sử dụng

Tuy là thực phẩm lành, nhưng để dùng vừng đen một cách an toàn, bác sĩ Long muốn nhắc thêm vài điểm:

• Người có cơ địa dễ tiêu chảy, bụng yếu, đi ngoài phân lỏng kéo dài nên dùng lượng nhỏ, theo dõi phản ứng cơ thể.
• Người đang phải kiểm soát đường huyết cần tính lượng đường tổng trong ngày, nhất là khi dùng chung với mật ong hoặc các món nhiều tinh bột.
• Ai có tiền sử dị ứng với các loại hạt nên thử một lượng rất ít trước, nếu thấy ổn mới tăng dần.
• Phụ nữ mang thai hoặc đang cho con bú nên hỏi ý kiến bác sĩ điều trị trực tiếp trước khi dùng thường xuyên bất kỳ chế phẩm nào từ vừng đen.

Mọi thực phẩm, dù tốt đến đâu, nếu dùng quá mức hoặc không phù hợp thể trạng, đều có thể làm cơ thể khó chịu. Nghe cơ thể mình, dùng chậm mà chắc, luôn là cách đi mà bác sĩ Long khuyến khích.

Góc nhìn cân bằng của bác sĩ Long

Trong điều trị, bác sĩ Long không đặt nặng chuyện tìm một “món thần kỳ” giải quyết hết mọi vấn đề sức khỏe. Vừng đen hay bất kỳ thảo dược nào khác chỉ là một phần trong chiến lược chăm sóc sức khỏe toàn diện.

Thay vì hỏi “ăn gì để khỏi hẳn”, cô chú anh chị nên tự hỏi “mình có thể điều chỉnh cả lối sống, cảm xúc và thói quen như thế nào để cơ thể tự hồi phục tốt hơn”.

Khi cô chú anh chị sử dụng vừng đen đúng cách, kết hợp cùng ăn uống lành mạnh, vận động đều đặn và giữ tinh thần thoải mái, cơ thể sẽ có thêm điều kiện để tự điều chỉnh và cân bằng. Đó mới là gốc rễ của một sức khỏe bền lâu.

Nếu cô chú anh chị muốn được bác sĩ Long phân tích kỹ hơn về thể trạng riêng, xem mình có phù hợp với cách dùng vừng đen hay cần điều chỉnh thêm ăn uống và thảo dược gì khác, có thể để lại thông tin ở phần bên dưới. Bác sĩ Long sẽ hỗ trợ định hướng để cô chú anh chị hiểu cơ thể mình hơn và chủ động chăm sóc sức khỏe mỗi ngày.