Cô chú anh chị thân mến,

Nếu một ngày làm việc dài khiến lưng mỏi, gối yếu, cơ thể uể oải như “đèn sắp tắt” – thì đây chính là bài viết dành cho cô chú anh chị. Bác sĩ Long chia sẻ thật: ngồi lâu chính là “kẻ thù” thầm lặng của khí huyết. Khi khí huyết ứ trệ, kinh lạc tắc nghẽn, tạng Thận bị ảnh hưởng, thì cơ thể không chỉ mỏi mệt mà còn yếu gân xương, đau lưng, mất ngủ, thậm chí tiêu hóa cũng đình công theo.

Trong Y học cổ truyền, lưng là “phủ” của Thận, còn gối là “phụ” của Cốt. Thận mạnh thì gân xương vững, tinh thần sảng khoái. Thận yếu thì lưng mỏi, chân run, khí huyết ngưng trệ – biểu hiện rõ nhất ở người làm việc văn phòng, tài xế, hay ngồi máy tính nhiều giờ liền. Chính vì thế, bác sĩ Long luôn khuyên: hãy dành 10–15 phút mỗi ngày để “đánh thức” khí huyết, giúp cơ thể thư cân hoạt lạc, dưỡng Thận, kiện Tỳ. Dưới đây là 5 tư thế đơn giản – nhưng nếu tập đều đặn, hiệu quả thì “không hề đơn giản” chút nào đâu!

1. Tư thế Em Bé

Tư thế này tuy nhẹ nhàng nhưng lại giúp khí huyết lưu thông toàn thân, nhất là vùng lưng và hông – nơi gắn liền với kinh Đốc và tạng Thận.

Cách thực hiện:

1. Quỳ gối trên sàn, ngồi lên gót chân.
2. Gập người về phía trước, trán chạm sàn, hai tay duỗi dài hoặc thả dọc theo thân.
3. Hít sâu, giữ trong 30 giây – 1 phút, thở đều, thả lỏng toàn thân.

Động tác này giúp kéo giãn toàn bộ vùng lưng, cơ hoành, gân kheo – đồng thời an thần, giảm stress, dưỡng âm cho Thận. Theo Đông y, đây là tư thế giúp “hạ khí”, khiến khí huyết nhẹ nhàng chảy xuống vùng hạ tiêu, bồi bổ Thận tinh, giảm mỏi lưng và cải thiện giấc ngủ. Ai hay thức khuya, làm việc trí óc nhiều thì nên tập động tác này mỗi tối trước khi ngủ.

2. Tư Thế Rắn Hổ Mang

Đây là bài tập “huyền thoại” của yoga, nhưng trong Đông y, nó lại mang ý nghĩa sâu sắc hơn – giúp khai thông Đốc mạch (mạch chủ của dương khí), làm mạnh gân cốt, dưỡng tinh tủy, ích dương khí.

Cách thực hiện:

1. Nằm sấp, hai tay đặt cạnh ngực.
2. Hít vào, chống tay nâng ngực lên, mở vai, giữ hông chạm sàn.
3. Ngửa nhẹ cổ, hít thở đều, giữ 15–30 giây.

Tư thế này giúp kéo giãn cột sống thắt lưng, kích thích lưu thông khí huyết dọc Đốc mạch – nơi “trụ cột năng lượng” của cơ thể. Người Thận dương hư, hay đau lưng, mỏi gối, sinh lực yếu, tập tư thế này sẽ cảm nhận rõ khí huyết ấm dần lên vùng thắt lưng – giống như “nạp pin” cho cơ thể. Tuy nhiên, người bị thoát vị đĩa đệm nên tập nhẹ nhàng, tránh ưỡn quá mức.

3. Tư Thế Rắn Hổ Mang Biến Thể

Đây là phiên bản “hiền lành” hơn của Rắn Hổ Mang, phù hợp với người mới tập, cao tuổi, hoặc thể trạng yếu. Dù động tác nhẹ, nhưng tác dụng thì chẳng hề kém cạnh.

Cách thực hiện:

1. Nằm sấp, khuỷu tay chống ngay dưới vai, lòng bàn tay úp xuống sàn.
2. Nâng ngực lên, giữ hông chạm sàn, đầu ngẩng thoải mái.
3. Giữ 30 giây – 1 phút, hít thở đều.

Theo Y học cổ truyền, đây là động tác giúp “kiện Tỳ vị, hóa thấp, điều khí” – tức hỗ trợ tiêu hóa, giảm đầy trướng, giúp cơ thể hấp thu tốt hơn. Khí huyết lưu thông, Tỳ vị khỏe thì Thận cũng được nuôi dưỡng. Ai hay đầy bụng, ăn không tiêu, vừa muốn thư lưng vừa muốn nhẹ bụng – tập ngay!

4. Tư Thế Cây Cầu

Tư thế này giúp khí huyết dồn về vùng hạ tiêu – nơi liên quan mật thiết đến tạng Thận, đồng thời làm mạnh cơ mông, lưng và đùi.

Cách thực hiện:

1. Nằm ngửa, gập gối, bàn chân đặt sát sàn.
2. Tay xuôi theo thân, hít sâu rồi nâng hông lên cao, vai và tay giữ cố định.
3. Giữ 30 giây, thở ra, hạ lưng xuống từ từ.

Tư thế này giúp tăng lưu thông máu vùng thắt lưng – chậu – đùi, giúp thận khí được dẫn xuống, âm dương được điều hòa. Nếu kết hợp với hít thở sâu, đây là bài “thiền động” cực tốt cho người bị đau lưng mãn tính, phụ nữ sau sinh, người làm việc văn phòng. Người có tiền sử thoát vị đĩa đệm nên tập chậm, có thể lót khăn mềm dưới lưng để tránh áp lực.

5. Tư Thế Vặn Xoắn Nằm

Động tác này giúp khai thông khí huyết vùng eo lưng – bụng, điều hòa nội tạng, hỗ trợ tiêu hóa và thư giãn hệ thần kinh.

Cách thực hiện:

1. Nằm ngửa, hai chân duỗi thẳng.
2. Gập gối trái, đưa qua phải, xoay đầu sang bên trái.
3. Giữ 30 giây – 1 phút, sau đó đổi bên.

Về góc nhìn Đông y, đây là tư thế giúp “sơ can lý khí, giải uất kết”, rất phù hợp với người hay stress, đầy bụng, dễ mất ngủ. Khi vặn nhẹ, các kinh Can – Tỳ – Thận được “vắt” nhẹ như khăn nước, giúp khí huyết lưu thông, tạng phủ được “massage” tự nhiên. Tập xong sẽ thấy cơ thể như được “giải phóng” – nhẹ hẳn vùng bụng và lưng.

Kết hợp vận động và dưỡng sinh – bí quyết giữ lưng khỏe, thận bền

Theo Y học cổ truyền, lưng chính là “phủ của Thận” – nghĩa là sức khỏe vùng thắt lưng phản ánh trực tiếp tình trạng tạng Thận. Khi khí huyết lưu thông tốt, thận được nuôi dưỡng, lưng sẽ khỏe, gối vững, tinh thần cũng minh mẫn hơn. Do đó, việc tập luyện không chỉ là rèn cơ bắp, mà còn là cách dưỡng sinh – điều khí – nuôi tinh – dưỡng thận.

Bác sĩ Long khuyên cô chú anh chị: hãy dành ít nhất 15 phút mỗi ngày để tập các tư thế trên. Nếu kết hợp thêm việc ăn uống điều độ, giữ ấm vùng thắt lưng, ngủ đủ giấc, thì cơ thể sẽ như được “nạp lại năng lượng”.

Thêm một vài mẹo nhỏ hỗ trợ cho người hay đau lưng, mỏi gối

• Mỗi sáng, xoa vùng thắt lưng bằng hai bàn tay trong 3–5 phút giúp làm ấm Thận khí.
• Buổi tối trước khi ngủ, ngâm chân nước ấm với gừng hoặc muối hột để khai thông huyệt Dũng Tuyền, dưỡng khí huyết toàn thân.
• Tránh ngồi một chỗ quá lâu, cứ 1–2 tiếng nên đứng dậy, xoay người, đi lại vài phút.
• Duy trì tinh thần thoải mái, vì căng thẳng kéo dài cũng khiến khí huyết ứ trệ, đau nhức nhiều hơn.

Lời dặn của bác sĩ Long

Người xưa dạy: “Thông tắc bất thống – thống tắc bất thông.” Nghĩa là, nơi nào khí huyết lưu thông thì nơi đó không đau, và ngược lại. Vì vậy, đừng để cơ thể mình rơi vào cảnh trì trệ vì lười vận động. Mỗi động tác, mỗi hơi thở đều là một cách dưỡng sinh, giúp khí huyết hanh thông, tinh thần nhẹ nhõm và sức khỏe bền lâu.

Cô chú anh chị nào đang gặp tình trạng lưng đau mỏi, tê chân, mất ngủ hoặc yếu sức – hãy để lại thông tin ở form bên dưới cho bác sĩ Long. Tôi sẽ hỗ trợ tư vấn miễn phí, soi mạch và gợi ý bài tập, bài thuốc, hoặc phương pháp dưỡng sinh phù hợp nhất cho từng thể trạng.