Ngủ dậy thấy đầu quay mòng mòng, bước xuống giường mà chân cứ loạng choạng như đang đứng trên tàu? Muốn cúi xuống buộc dây giày mà thấy chóng mặt hoa mắt? Nếu cô chú anh chị đang gặp những biểu hiện như vậy, rất có thể đang bị rối loạn tiền đình rồi đấy.

Và điều đáng nói là, rối loạn tiền đình bây giờ không còn là “bệnh của tuổi già” nữa – người trẻ, đặc biệt dân văn phòng ngồi máy tính nhiều, cũng có thể bị “dính” như chơi!

Hiểu đúng về rối loạn tiền đình: Không chỉ là chóng mặt thông thường

Trong Y học hiện đại, rối loạn tiền đình là tình trạng mất cân bằng do rối loạn chức năng của hệ thống tiền đình – bộ phận nằm ở tai trong, giúp kiểm soát cảm giác thăng bằng, tư thế và phối hợp vận động mắt.

Còn trong Y học cổ truyền (YHCT), triệu chứng này thuộc phạm vi chứng “Huyễn vựng” – tức là hoa mắt, chóng mặt, đầu óc quay cuồng, người lâng lâng như đi trên mây.

Vì sao lại bị rối loạn tiền đình theo góc nhìn Đông y?

• Can dương vượng: Người hay giận, áp lực công việc kéo dài, căng thẳng thần kinh… khiến Can hỏa bốc lên, gây mất điều hòa thần kinh, dễ chóng mặt, đau đầu.
• Thận tinh hư: Thận là nơi sinh tinh, tàng tinh. Khi làm việc quá sức, thức khuya nhiều, cơ thể suy nhược – Thận tinh không đủ để nuôi não, sinh ra cảm giác quay cuồng, mất định hướng.
• Đàm trọc trung trở: Ăn nhiều đồ béo ngọt, lười vận động khiến đàm thấp tích tụ trong người – làm tắc thanh khiếu (đường dẫn khí huyết lên não), sinh ra chóng mặt, buồn nôn, đầu nặng trĩu.

Triệu chứng nhận biết rối loạn tiền đình

Không phải cứ chóng mặt là tiền đình, nhưng nếu cô chú anh chị có những dấu hiệu dưới đây lặp đi lặp lại, hãy cẩn thận:

• Hoa mắt, đầu lâng lâng, có lúc thấy mọi thứ như quay vòng vòng
• Đứng lên ngồi xuống dễ bị choáng
• Mất thăng bằng, dễ té ngã, khó điều chỉnh tư thế
• Buồn nôn, chán ăn, mệt mỏi
• Ngủ dậy thấy đầu nặng như “quá chén” dù tối hôm trước không đụng một giọt bia

“Tiền đình suy – cơ thể rối – đầu không thông – chân loạng choạng” – Bác sĩ Trần Hải Long

Giải pháp giữ thăng bằng từ Đông y – Không cần thuốc tây cả nắm

Khi gặp tình trạng rối loạn tiền đình, nhiều người chọn cách uống thuốc giảm triệu chứng. Nhưng uống mãi rồi cũng vậy, thậm chí lâu dài còn ảnh hưởng dạ dày, gan thận. Với tôi – bác sĩ YHCT, điều quan trọng là điều trị từ gốc, phục hồi khí huyết, điều hòa tạng phủ để cơ thể tự lấy lại thăng bằng tự nhiên.

Nguyên tắc điều trị rối loạn tiền đình theo Y học cổ truyền

• Bình can tiềm dương: Hạ hoả, làm dịu Can khí, giúp thần trí ổn định
• Bổ thận ích não: Nuôi dưỡng não bộ, tăng sức chống đỡ với áp lực và mệt mỏi
• Hóa đàm, khai khiếu: Làm tan đàm, thông thoáng thanh khiếu giúp khí huyết lên não trơn tru
• Dưỡng tâm an thần: Giúp giấc ngủ sâu, thần trí thư thái, tinh thần minh mẫn

Bài thuốc Đông y hỗ trợ rối loạn tiền đình

Tùy từng cơ địa mà bài thuốc được gia giảm, nhưng tôi thường phối hợp các vị như:

• Bạch quả: Tăng tuần hoàn máu não, giảm đau đầu
• Thiên ma, câu đằng: Bình can tức phong, thường dùng trong các chứng chóng mặt
• Thục địa, kỷ tử, mạch môn: Dưỡng huyết, bổ thận, cải thiện chất lượng giấc ngủ

Những bài thuốc này không chỉ giúp giảm triệu chứng mà còn phục hồi thể trạng, giúp ngừa tái phát lâu dài.

Chăm sóc tiền đình từ những việc nhỏ mỗi ngày

1. Tập luyện đơn giản nhưng hiệu quả

Cô chú anh chị không cần phải tập thể dục “nặng đô”, chỉ cần đều đặn vài động tác xoay cổ, day huyệt phong trì, ấn nhẹ vùng thái dương là đủ. Các động tác này giúp lưu thông máu vùng đầu – cổ – vai, giảm tắc nghẽn, nuôi dưỡng não bộ.

2. Điều chỉnh tư thế – đừng ngồi mãi một chỗ

Ngồi lâu một chỗ, nhất là trước máy tính hay điều hòa, là “sát thủ” thầm lặng khiến khí huyết kém lưu thông. Cứ mỗi 30–60 phút nên đứng lên đi lại vài phút, vươn vai xoay cổ để nạp lại năng lượng cho não.

3. Ăn uống hỗ trợ dưỡng não, tiêu đàm

• Ăn nhiều rau xanh, trái cây như táo, chuối, bơ
• Hạn chế thức ăn chiên rán, béo ngọt, nước ngọt có ga
• Uống đủ nước mỗi ngày để hỗ trợ lưu thông máu

Ai dễ bị rối loạn tiền đình? Có thể bạn cũng nằm trong nhóm này

• Người làm văn phòng, thường xuyên ngồi điều hòa
• Người có tiền sử huyết áp không ổn định
• Người lớn tuổi, có dấu hiệu thoái hóa tai trong
• Người ngủ muộn, làm việc quá sức, ăn uống thất thường

Lời khuyên từ bác sĩ Trần Hải Long

Tiền đình yếu khiến cuộc sống đảo lộn – từ công việc, sinh hoạt tới tinh thần. Nhưng cô chú anh chị đừng quá lo lắng. Tôi đã gặp rất nhiều bệnh nhân cải thiện rõ rệt chỉ sau vài tuần điều chỉnh lối sống, tập luyện và dùng thuốc đúng cách. Quan trọng là phát hiện sớm, xử lý đúng và kiên trì.

“Chóng mặt không chỉ là chuyện xoay đầu – mà là tiếng kêu cứu của não, của thận, của khí huyết.
Nghe được tiếng ấy, chữa kịp thời – sẽ giữ được thăng bằng cho cả sức khỏe và cuộc sống.”

Nếu cô chú anh chị đang gặp tình trạng hoa mắt, mất thăng bằng kéo dài hãy để lại lời nhắn hoặc đặt lịch khám để tôi tư vấn kỹ hơn theo thể trạng mỗi người. Mỗi cơ thể là một “bức tranh riêng”, không ai giống ai – nên chữa cũng cần “bắt mạch” đúng, điều chỉnh cho trúng.

Chúc cô chú anh chị luôn giữ được sự tỉnh táo, khỏe mạnh và đầu óc thông tuệ mỗi ngày!