Chỉ cần uống dầu oliu và nước chanh là “tẩy sạch” sỏi mật – nghe thì tiện, nhưng chính những thứ tiện quá thường khiến bác sĩ Long lo lắng. Không phải vì phương pháp dân gian vô hại, mà vì nhiều cô chú anh chị đang đặt niềm tin vào thứ chưa từng được chứng minh.
Bác sĩ Long muốn chia sẻ thật ngắn gọn: mật và gan là hai cơ quan gốc rễ của tiêu hóa. Động vào là phải hiểu rõ. Không hiểu mà làm, đôi khi “sỏi chưa đi mà biến chứng đã tới”.
Dầu oliu và chanh thực sự làm được gì trong cơ thể?
Tây y nhìn vào gan mật theo cấu trúc giải phẫu, còn Y học cổ truyền nhìn theo chức năng: can chủ sơ tiết (gan điều hòa sự lưu thông), đởm chủ quyết đoán (mật điều giúp tiêu hóa chất béo). Khi hai cơ quan này yếu, dòng chảy mật có thể kém, tạo thành sỏi.
Khi cô chú anh chị uống dầu oliu – một loại chất béo – túi mật có thể co bóp mạnh để tống mật xuống ruột. Chanh có tính acid nhẹ, giúp kích thích tiêu hóa. Đó là lý do nhiều người nghĩ “sỏi được tống ra ngoài”.
Nhưng thực tế, những “viên sỏi” màu xanh mà nhiều người khoe sau khi uống hỗn hợp này chủ yếu là hỗn hợp dầu – dịch mật – acid chanh kết hợp tạo thành, chứ không phải sỏi thật. Sỏi mật thật thường rất cứng, không thể vỡ vụn đơn giản như vậy.
Tại sao phương pháp này tiềm ẩn rủi ro?
Bác sĩ Long từng gặp khá nhiều cô chú anh chị tự tẩy sỏi rồi quay lại phòng khám vì đau quặn mật, nôn ói, đầy bụng nặng hơn.
Có ba lý do chính:
- Kích thích túi mật co bóp quá mạnh: Nếu sỏi đang nằm ở cổ túi mật hay ống mật chủ, co bóp mạnh có thể làm kẹt sỏi – gây đau dữ dội.
- Nguy cơ viêm tụy: Tắc mật kéo theo men tụy bị phản ngược vào tụy, có thể gây viêm rất nguy hiểm.
- Mất thời gian vàng điều trị: Trong khi mải “tẩy sỏi”, bệnh tiến triển âm thầm, khi phát hiện thì đã nặng.
Y học cổ truyền chưa bao giờ xem gan mật là nơi có thể “ép” cho sạch. Mọi phương pháp đều dựa trên nguyên tắc: thông – hòa – dưỡng. Thông khí huyết, hòa dịch mật và dưỡng gan lâu dài.
Gan mật suy yếu – câu chuyện không chỉ của sỏi
Bác sĩ Long thấy một điểm chung ở nhiều cô chú anh chị bị sỏi mật: cơ thể đã mất cân bằng từ lâu nhưng không để ý. Ứ đọng lâu ngày mới sinh sỏi.
Trong YHCT, tình trạng này dễ gặp ở các thể:
- Can khí uất – gan căng, dễ đầy chướng, tức hạ sườn.
- Đởm thấp nhiệt – hay đắng miệng, mệt mỏi, ăn không ngon.
- Đàm trọc tích tụ – dễ tạo sỏi.
Mỗi thể cần hướng dẫn điều chỉnh riêng. Đây là lý do bác sĩ Long luôn nói: “Không ai giống ai, cũng không có bài thuốc chung cho tất cả”.
Vậy cô chú anh chị nên làm gì để hỗ trợ giảm nguy cơ sỏi?
Không cần dầu oliu, không cần chanh uống liều cao. Chỉ cần xây dựng lại sự thông suốt của gan mật.
Một vài điều bác sĩ Long luôn dặn bệnh nhân của mình:
- Ăn thanh đạm hơn: Giảm đồ chiên rán, tăng rau xanh, đậu, trái cây không quá chua.
- Uống đủ nước: Giúp mật loãng hơn, tránh ứ đọng.
- Vận động nhẹ sau bữa ăn: Giúp dịch tiêu hóa lưu thông tốt hơn.
- Tập thói quen đi ngủ sớm: Gan hoạt động mạnh nhất vào 23h – 3h sáng, nghỉ muộn làm gan “mãi không hồi phục”.
- Dùng thảo dược đúng cách: Một số vị như nhân trần, kim tiền thảo, diệp hạ châu… có thể hỗ trợ mật lưu thông tốt hơn – nhưng phải chọn đúng thể bệnh.
Đây mới là hướng bền vững: nuôi gốc, dưỡng gan, thông mật. Khi nền tảng tốt, sỏi tự giảm nguy cơ tiến triển.
Khi nào cần gặp bác sĩ?
Nếu cô chú anh chị có các dấu hiệu sau, tuyệt đối không tự “tẩy sỏi” bằng bất cứ phương pháp dân gian nào:
- Đau quặn vùng bụng phải lan lên vai.
- Vàng da, vàng mắt.
- Sốt, buồn nôn liên tục.
- Nước tiểu sậm màu.
Những dấu hiệu này cảnh báo gan – mật đang kêu cứu. Cần được đánh giá ngay để tránh biến chứng nặng.
Lời dặn của bác sĩ Long
Trong y học, không có con đường tắt nào an toàn. Tẩy sỏi bằng dầu oliu và chanh có thể không gây hại ngay, nhưng lại khiến nhiều người chậm trễ mất cơ hội điều trị đúng lúc.
Cơ thể mình đáng được lắng nghe và chăm sóc tử tế, chứ không nên thử nghiệm may rủi. Nếu cô chú anh chị đang lo lắng về gan mật, hãy để bác sĩ Long xem tình trạng cụ thể, từ đó hướng dẫn điều chỉnh phù hợp và an toàn.
Nếu cô chú anh chị muốn bác sĩ Long tư vấn theo thể trạng của mình, cứ để lại thông tin ở form bên dưới. Bác sĩ sẽ gọi lại và hướng dẫn từng bước thật tận tâm.