Nhiều cô chú anh chị cứ đêm đến là trằn trọc, đầu óc căng như dây đàn, rồi sáng ra người lờ đờ như mất hồn vì thiếu ngủ. Thay vì vội vã tìm đến những viên thuốc ngủ ép cơ thể nghỉ ngơi một cách khiên cưỡng, có một món quà quý ngay trong bùn lầy mà chúng ta thường bỏ lỡ trên mâm cơm: đó chính là Củ sen.
Dưới góc nhìn của một người làm nghề y, củ sen không chỉ là thực phẩm, nó là một vị thuốc “dưỡng tâm” cực kỳ êm dịu, giúp xoa dịu những cơn hỏa vượng và đưa giấc ngủ về một cách tự nhiên nhất.
Củ sen – “Chiếc điều hòa” sinh học cho hệ thần kinh
Khoa học hiện đại đã chứng minh củ sen chứa hàm lượng Pyridoxine (Vitamin B6) dồi dào, đóng vai trò quan trọng trong việc tổng hợp Serotonin và Dopamine – những “hormone hạnh phúc” giúp điều chỉnh tâm trạng và ổn định giấc ngủ.
Bên cạnh đó, các hợp chất Tannin và Flavonoid trong củ sen hoạt động như những chất chống oxy hóa mạnh mẽ, giúp bảo vệ tế bào thần kinh khỏi căng thẳng và hỗ trợ làm giảm nhịp tim, hạ huyết áp nhẹ nhàng.
[image1]
Vị thuốc quý giúp “thông kinh, dưỡng cốt” trong Đông y
Trong y học cổ truyền, củ sen được gọi là Liên ngẫu. Đây là một vị thuốc có tính hàn (nếu dùng sống) và tính bình (nếu nấu chín), vị ngọt thanh, quy vào ba kinh quan trọng là Tâm, Tỳ, Vị.
Cô chú anh chị hình thù củ sen có những lỗ rỗng thông suốt, trong Đông y chúng tôi hay ví von là “hình nào khí nấy”. Những lỗ rỗng này tượng trưng cho sự thông suốt, giúp sơ tiết khí cơ, tán ứ, làm cho dòng chảy của huyết dịch và năng lượng trong cơ thể không bị đình trệ.
Với người Việt mình, khí hậu nóng ẩm dễ sinh nội nhiệt, gây bứt rứt, khó ngủ. Củ sen giúp thanh nhiệt ở tầng sâu (thanh huyết nhiệt), lương huyết và an thần. Nó không chỉ chữa cái “ngọn” là mất ngủ, mà còn bồi bổ cái “gốc” là tỳ vị, giúp ăn ngon, tiêu hóa tốt, từ đó cơ thể mới có đủ nguyên liệu để nuôi dưỡng giấc ngủ bền vững.
Tại sao củ sen lại phù hợp với thể trạng người Việt?
- Phù hợp khí hậu: Giúp giải độc, thanh lọc cơ thể trong môi trường nóng ẩm.
- Lành tính: Không gây tác dụng phụ tích tụ độc tố như các loại thuốc an thần tổng hợp.
- Dễ hấp thu: Cấu trúc tinh bột trong củ sen rất thân thiện với hệ tiêu hóa vốn nhạy cảm của người Á Đông.
Cách dùng củ sen để “đặt lưng là ngủ”
Để tận dụng tối đa dược tính của củ sen, bác sĩ Long hướng dẫn cô chú anh chị một số cách dùng đơn giản mà hiệu quả ngay tại nhà như sau:
1. Trà củ sen khô (Trà thực dưỡng)
Củ sen tươi rửa sạch, thái lát mỏng, đem phơi khô hoặc sao vàng hạ thổ. Mỗi ngày dùng 10-20g hãm với nước sôi như pha trà. Loại trà này có mùi thơm đặc trưng của bùn đất và nắng gió, uống vào thấy lòng nhẹ nhõm hẳn.
2. Canh củ sen hầm táo đỏ, hạt sen
Đây là “bài thuốc” ngon miệng nhất. Củ sen kết hợp cùng hạt sen (Liên nhục) và táo đỏ tạo thành bộ ba hoàn hảo để bổ huyết, an thần. Cô chú anh chị nên ăn vào bữa tối để cơ thể được thư giãn trước khi đi ngủ.
3. Nước ép củ sen tươi
Với những ai đang bị nhiệt miệng, nóng trong người, hay ra mồ hôi trộm, có thể dùng nước ép củ sen tươi hòa thêm chút mật mỗi sáng. Tuy nhiên, lưu ý không dùng quá nhiều nếu bụng dạ yếu (dễ đi ngoài phân lỏng).
Liều lượng tham khảo: Mỗi ngày nên dùng từ 100g – 200g củ sen tươi, hoặc 15g – 30g củ sen khô là hợp lý nhất.
Lưu ý quan trọng để dùng an toàn:
- Người thể hàn: Những ai hay lạnh tay chân, sợ gió, đi ngoài phân lỏng nên hạn chế dùng củ sen sống, tốt nhất là nên nấu chín kỹ hoặc thêm vài lát gừng để trung hòa tính hàn.
- Tiểu đường: Củ sen chứa khá nhiều tinh bột, cô chú anh chị bị tiểu đường nên ăn ở mức vừa phải và giảm bớt lượng cơm trong bữa ăn đó.
- Vệ sinh: Củ sen sống dưới bùn nên rất dễ bám ký sinh trùng. Cần rửa sạch và ngâm nước muối loãng trước khi chế biến.
Lời nhắn nhủ từ tâm của Bác sĩ Long
Dùng dược liệu như củ sen là một quá trình “mưa dầm thấm lâu”, cần sự kiên trì chứ không thể uống một chén mà ngủ ngay lập tức như thuốc Tây được. Bên cạnh việc dùng củ sen, cô chú anh chị nhớ buông bỏ điện thoại trước khi ngủ 1 tiếng, tập hít thở sâu để tâm trí được nghỉ ngơi thật sự.
Mọi thông tin trên chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám và điều trị chuyên sâu từ bác sĩ.
Nếu cô chú anh chị đang gặp tình trạng mất ngủ kinh niên hoặc có bệnh lý nền phức tạp, hãy để lại thông tin cụ thể về triệu chứng ở form bên dưới, Bác sĩ Long sẽ dành thời gian tư vấn lộ trình phục hồi phù hợp nhất với thể trạng riêng của mình nhé!