Thay trời đổi gió, có người đau đầu, người đau khớp, còn một số cô chú anh chị thì “đau đúng chỗ khó chịu” – đau dạ dày. Đây là phản ứng không ít người gặp phải khi thời tiết thất thường, nhất là lúc chuyển lạnh hay thay đổi áp suất khí quyển. Theo mô tả, Bác sĩ Long nghĩ nhiều khả năng liên quan tới 2 nhóm nguyên nhân: rối loạn vận động dạ dày và tăng tiết dịch vị do stress hoặc lạnh kích thích. Bác sĩ Long phân tích từng hướng để cô chú anh chị tự soi lại cho đúng.
Rối loạn vận động dạ dày
Trong Tây y, khi cơ trơn dạ dày co bóp không đều hoặc chậm lại, thức ăn sẽ bị ứ đọng, lên men, sinh hơi gây đau và đầy bụng. Thời tiết lạnh có thể làm hệ thần kinh thực vật bị rối loạn, làm dạ dày “bóp trật nhịp”, nhất là ở người có cơ địa nhạy.
Đông y gọi đây là tình trạng “tỳ vị hư hàn” – tức là tỳ vị yếu, khí huyết vận hành kém, gặp lạnh thì bị ức chế. Ví như cái bếp yếu mà gặp gió lùa thì dễ tắt lửa, thức ăn không chín được.
Hướng xử trí là ôn bổ tỳ vị, làm ấm trung tiêu. Có thể kết hợp thảo dược như gừng, trần bì, bạch truật. Kết hợp bấm huyệt vùng bụng, chườm ấm, giúp khí huyết lưu thông, dạ dày bớt co thắt. Dưỡng sinh buổi sáng bằng các bài vươn vai, xoa bụng cũng là cách hỗ trợ rất tốt.
Về sinh hoạt, nên ăn ấm, nhai kỹ, tránh ăn quá no hay quá nhanh. Tránh nằm ngay sau ăn, và cố gắng giữ ấm vùng bụng vào sáng sớm hoặc ban đêm.
Tăng tiết acid do stress hoặc lạnh
Thời tiết đổi khiến nhiều người mệt mỏi, ngủ kém, dễ bị stress nhẹ, và chính căng thẳng sẽ kích thích cơ thể tiết nhiều dịch vị hơn – gây cảm giác bỏng rát, đau âm ỉ vùng thượng vị.
Đông y quy về “can khí uất kết”, ảnh hưởng đến tỳ vị. Khi gan bị ức chế, khí không thông, dạ dày dễ bị “liên lụy”, sinh ra đầy tức, đau lâm râm.
Hướng giải quyết sẽ thiên về sơ can, kiện tỳ, hòa vị. Dùng thảo dược như cam thảo, hương phụ, mộc hương có thể hỗ trợ. Ngoài ra, thư giãn tinh thần, ngủ đủ giấc, tập thở sâu, tránh lo âu cũng giúp giảm tiết dịch vị bất thường.
Về ăn uống, nên tránh cà phê, rượu bia, đồ chua cay trong giai đoạn thời tiết giao mùa. Ăn đúng giờ, ưu tiên món hấp – luộc, tránh chiên rán để dạ dày “dễ thở” hơn.
Nếu cô chú anh chị thấy đau dạ dày kèm nôn, đi ngoài phân đen, sụt cân nhanh, hay đau liên tục không giảm thì nên đi khám sớm để loại trừ loét hoặc tổn thương nặng hơn.
Đây chỉ là phán đoán ban đầu theo mô tả triệu chứng, muốn biết rõ thì vẫn nên được bác sĩ thăm khám kỹ lưỡng.
Thông tin chỉ mang tính tham khảo, không thay thế khám chữa trực tiếp.
Cô chú anh chị để lại thông tin dưới form để được tư vấn theo từng thể trạng.