Có những động tác nhìn qua thì đơn giản đến mức nhiều cô chú anh chị bỏ qua, nhưng với góc nhìn của bác sĩ Long, đó lại là “viên gạch nền” cho sức khỏe cột sống, khớp háng và cả nội lực bên trong cơ thể. Động tác nâng hông khi nằm ngửa là một ví dụ điển hình như vậy.
Bác sĩ Long gặp rất nhiều cô chú anh chị than phiền đau lưng, mỏi gối, tê chân, tập đủ thứ mà không đỡ. Khi hỏi kỹ thì phát hiện ra, nền tảng vận động của cơ thể đã yếu từ lâu, đặc biệt là vùng hông – lưng dưới – mông. Và chính động tác nâng hông khi nằm ngửa, nếu làm đúng, đều và kiên trì, lại có thể giúp cải thiện rất nhiều vấn đề mà cô chú anh chị không ngờ tới.
Động tác nâng hông khi nằm ngửa thực chất là gì
Trong tập luyện hiện đại, động tác này thường được gọi là “bridge”. Còn nếu nhìn dưới góc độ dưỡng sinh và phục hồi chức năng, bác sĩ Long hay gọi nó là động tác “đánh thức trục lưng – hông”.
Tư thế rất đơn giản: nằm ngửa, co gối, bàn chân đặt vững trên sàn, sau đó từ từ nâng hông lên rồi hạ xuống. Nhưng cái “đơn giản” ở đây không đồng nghĩa với “dễ làm cho đúng”.
Khi nâng hông đúng cách, cơ mông, cơ lưng dưới, cơ bụng sâu và cả vùng khớp háng cùng tham gia. Đây là những nhóm cơ đóng vai trò như chiếc trụ đỡ cho toàn bộ phần thân trên. Nếu trụ này yếu, cơ thể rất dễ sinh đau, lệch trục, thoái hóa sớm.
(Chọn dấu hiệu anh em thấy giống mình nhất)
Vì sao bác sĩ Long đánh giá cao động tác này
Có ba lý do khiến bác sĩ Long thường xuyên hướng dẫn cô chú anh chị tập động tác nâng hông khi nằm ngửa, kể cả với người lớn tuổi hay người mới bắt đầu.
Thứ nhất, động tác này an toàn
Nằm ngửa trên sàn giúp giảm áp lực lên cột sống. So với nhiều bài tập đứng, chạy hay bật nhảy, nâng hông ít gây sốc khớp, phù hợp với người đau lưng, thoái hóa khớp gối, thừa cân hoặc ít vận động lâu ngày.
Thứ hai, kích hoạt đúng nhóm cơ “bị lãng quên”
Nhiều cô chú anh chị ngồi nhiều, ít đi lại, cơ mông gần như “ngủ quên”. Khi cơ mông yếu, toàn bộ gánh nặng dồn lên lưng dưới và đầu gối. Động tác nâng hông giúp đánh thức nhóm cơ này một cách nhẹ nhàng nhưng hiệu quả.
Thứ ba, phù hợp với tư duy Đông – Tây y kết hợp
Ở góc nhìn y học cổ truyền, vùng thắt lưng – hông liên quan mật thiết đến thận và khí huyết. Khi vận động đúng, khí huyết được lưu thông, vùng lưng ấm lên, cơ thể nhẹ hơn. Tây y thì nhìn thấy rõ hiệu quả tăng sức mạnh cơ, ổn định khớp và phòng ngừa chấn thương.
Những lợi ích cụ thể cô chú anh chị có thể cảm nhận
Nếu tập đúng và đều, đa số cô chú anh chị sẽ nhận ra những thay đổi sau đây:
- Giảm đau lưng dưới, nhất là đau âm ỉ khi đứng lâu hoặc ngồi lâu.
- Cảm giác hông – mông – đùi sau khỏe và chắc hơn.
- Khớp gối bớt chịu lực, đi lại nhẹ nhàng hơn.
- Cột sống ổn định hơn, ít bị “vẹo người” khi đứng lên ngồi xuống.
- Ngủ sâu hơn do cơ thể được thư giãn và lưu thông khí huyết tốt hơn.
Bác sĩ Long nhấn mạnh, đây là lợi ích mang tính hỗ trợ và cải thiện dần, không phải tập vài ngày là thấy ngay. Cơ thể cần thời gian để thích nghi và hồi phục.
Hướng dẫn thực hiện động tác nâng hông đúng cách
Cô chú anh chị có thể tập theo các bước sau, bác sĩ Long diễn giải thật chậm để dễ hình dung:
- Nằm ngửa trên mặt phẳng, tốt nhất là thảm tập hoặc sàn nhà chắc chắn.
- Co hai gối, bàn chân đặt song song, rộng bằng hông.
- Tay đặt dọc theo thân người, lòng bàn tay úp xuống.
- Hít vào nhẹ nhàng, sau đó thở ra và từ từ nâng hông lên.
- Giữ hông ở vị trí cao trong 3–5 giây, cảm nhận cơ mông và bụng dưới siết nhẹ.
- Hạ hông xuống từ từ, không thả rơi.
Mỗi lần tập, cô chú anh chị nên làm khoảng 10–15 lần, tập 2–3 hiệp tùy sức. Người mới tập có thể bắt đầu ít hơn.
Những lỗi thường gặp khiến tập mãi không hiệu quả
Bác sĩ Long thấy rất nhiều cô chú anh chị tập động tác này nhưng không đỡ đau, nguyên nhân thường nằm ở các lỗi sau:
- Ưỡn lưng quá mức khi nâng hông, khiến lưng dưới chịu áp lực.
- Dùng lực chân nhiều hơn lực mông.
- Nâng hông quá nhanh, thiếu kiểm soát.
- Nín thở trong lúc tập.
Chỉ cần sửa được những lỗi này, hiệu quả tập sẽ khác hẳn.
Ai nên và ai cần thận trọng khi tập
Động tác nâng hông phù hợp với đa số cô chú anh chị, đặc biệt là người đau lưng, thoái hóa khớp, người làm việc văn phòng hoặc ít vận động.
Tuy nhiên, bác sĩ Long khuyên nên thận trọng nếu cô chú anh chị đang đau lưng cấp, thoát vị nặng, hoặc vừa phẫu thuật vùng cột sống – khớp háng. Trong những trường hợp này, nên được hướng dẫn trực tiếp để điều chỉnh biên độ cho phù hợp.
Góc nhìn y học cổ truyền về động tác nâng hông
Trong y học cổ truyền, lưng là phủ của thận. Khi thận khí suy, lưng dễ đau mỏi, chân yếu. Vận động nhẹ nhàng, đúng cách giúp làm ấm vùng lưng, hỗ trợ lưu thông khí huyết, từ đó giúp cơ thể khỏe dần từ gốc.
Bác sĩ Long không xem đây chỉ là bài tập cơ học, mà là một phần của lối sống vận động có ý thức, giúp cơ thể tự điều chỉnh và phục hồi.
Không có động tác nào là “thần kỳ”. Chỉ có thói quen đúng, làm đều đặn, mới tạo ra thay đổi bền vững.
Lời nhắn của bác sĩ Long dành cho cô chú anh chị
Nếu cô chú anh chị đang đau lưng, mỏi gối, hoặc đơn giản là muốn cơ thể khỏe hơn mỗi ngày, hãy bắt đầu từ những động tác nền tảng như nâng hông khi nằm ngửa. Đừng vội vàng, cũng đừng so sánh với người khác.
Mỗi cơ thể có một nhịp hồi phục riêng. Việc của cô chú anh chị là lắng nghe cơ thể mình và kiên trì.
Nếu trong quá trình tập có cảm giác đau bất thường, hoặc cô chú anh chị muốn biết mình nên tập bao nhiêu là đủ, tập thế nào cho đúng với tình trạng hiện tại, bác sĩ Long luôn sẵn sàng lắng nghe và chia sẻ thêm. Một lời tư vấn đúng lúc có thể giúp cô chú anh chị tránh được rất nhiều sai lầm không đáng có.
Chăm sóc sức khỏe là hành trình dài. Bác sĩ Long mong được đồng hành cùng cô chú anh chị trên hành trình đó, bắt đầu từ những điều nhỏ nhưng đúng.
CÙNG BÁC SĨ LONG
Khôi phục bản lĩnh phái mạnh bền vững. Không phụ thuộc thuốc kích thích - Khỏe từ bên trong.